Dlaczego skóra głowy swędzi?

Zła pielęgnacja

Przyczyny najczęściej wynikają z niewłaściwej pielęgnacji i stosowania nieodpowiednich kosmetyków. Chemia w nich zawarta może powodować podrażnienia skóry głowy. Dotyczy to nie tylko szamponów czy płynów do kąpieli, ale także wszelkich innych środków – odżywek, farb, żeli czy lakierów. Wiele osób w sposób niewłaściwy myje włosy – niedokładnie spłukując środki myjące lub używając do tego zbyt ciepłej wody. Suszenie zbyt gorącym powietrzem może skutkować natomiast suchą skórą głowy, co też może wywoływać uczucie świądu.

Alergia

Coraz więcej osób uskarża się na atopowe zapalenie skóry, manifestujące się też w obrębie owłosionej skóry głowy. Ten pierwszy objaw alergii często pojawia się u niemowląt w postaci tzw. ciemieniuchy – jest to zazwyczaj reakcja na białko, która po ustabilizowaniu się układu immunologicznego dziecka samoistnie znika. Wywoływana przez uczulenia swędząca skóra głowy często pojawia się w wieku dojrzewania i u osób dorosłych. Mogą ją powodować kosmetyki, środki do prania i płukania odzieży (w tym przypadku czapek); może być objawem alergii pokarmowej czy wziewnej, może wynikać też z nadmiernego ciepła lub/i ucisku (np. mocno przylegające opaski czy czapki).

W przypadku kosmetyków czynniki drażniące i alergizujące mogą się nakładać powodując swędzącą skórę głowy. Dlatego niezwykle ważne jest, by osoby ze skłonnościami do podrażnień skórnych lub osoby atopowe obserwowały reakcje organizmu na wprowadzenie nowego produktu.

Zbyt sucha skóra lub zbytnie wydzielanie sebum

Swędzenie skóry głowy może być też spowodowane niedostatecznym nawilżeniem naskórka. Spowodowane klimatyzacją czy ogrzewaniem suche powietrze w domu lub w miejscu pracy ma znaczny wpływ na nadmierne wysuszanie skóry – zostaje zaburzona bariera lipidowa.

Zwłaszcza w okresie jesienno-zimowym skóra głowy jest też narażona na wiele nakładających się na siebie niekorzystnych czynników. Z ciepłego pomieszczenia wychodzimy na zimno i podrażniona skóra zaczyna produkować więcej sebum, które w nadmiarze też może wywoływać swędzącą skórę głowy. Przegrzewanie skóry głowy jej nakryciem również może wywołać świąd.

Stres

Drapanie się po głowie w momencie zakłopotania to typowy objaw reakcji na stres. Może on powodować swędzenie skóry głowy poprzez stymulację znajdujących się w skórze zakończeń nerwowych. Efekt swędzenia skóry głowy może wtedy wystąpić samoistnie, może nasilić też istniejące choroby skóry głowy. Dodatkowo, każdy nacisk na skórę – w tym przypadku drapanie, powoduje wydzielanie histaminy z komórek tucznych i koło się zamyka, gdyż histamina reaktywuje poczucie świądu i pobudza odruch drapania.

Choroby skóry głowy

Jest wiele kategorii i przyczyn ich powstawania. Etiologia większości z nich nie jest do końca znana.

Choroby zakaźne skóry głowy

Wszawica, świerzb, grzybica są łatwe do zdiagnozowania, można też wdrożyć skuteczne leczenie. Po jego zakończeniu należy monitorować stan skóry głowy i stosować reżim higieniczny, by uniknąć nawrotu choroby.

Choroby autoimmunologiczne skóry głowy

Należą do nich m.in. liszaj płaski przymieszkowy, łuszczyca, łysienie plackowate, toczeń rumieniowaty. Ich leczenie jest dużo bardziej skomplikowane, wymaga wielokierunkowych kuracji i zazwyczaj trwa przez bardzo długi okres, często do końca życia, bowiem po chwilowych remisjach mogą wystąpić nawroty choroby.

Najczęściej występujące choroby skóry głowy

Należą do nich łojotokowe zapalenie skóry i często z nim wiązany objawowo łupież. Bezpośrednie objawy łojotokowego zapalenia skóry głowy wywołuje nadmiar produkcji sebum. Powoduje przewlekły stan zapalny, skutkujący zaczerwienieniem skóry i powstawaniem żółtawych łusek – przyczyny swędzenia skóry głowy. Nadmiar sebum stwarza bardzo sprzyjające środowisko do namnażanie się drożdżaków Malassezia, mających bezpośredni wpływ na powstawanie łupieżu.

Łupież skóry głowy to schorzenie powodujące zbyt szybkie złuszczanie się komórek naskórka. Objawami są: swędzenie skóry głowy i opadanie dużych ilości małych łusek. Rozróżniamy dwie postacie tej choroby – lżejszą – łupież suchy i mogącą doprowadzić do wypadania włosów, postać łupieżu tłustego.

Kiedy do lekarza?

Każda zmiana chorobowa powinna zwrócić naszą uwagę. Jeżeli uporczywe swędzenie skóry głowy trwa dłużej niż kilka dni i pojawiają się dodatkowe objawy skórne, powinniśmy skonsultować ten stan z lekarzem dermatologiem. Czasem do poprawy zdrowia wystarczy zmiana stylu życia, odpowiednia suplementacja i zastosowanie właściwych kosmetyków. Nie można jednak takich objawów lekceważyć, bo mogą sygnalizować poważniejsze schorzenia.

Autor: Helena Wyrwas